Бишкекте экономика изилдөөчүлөрдүн I съезди өттү

2026-жылдын 22-октябрында М. Рыскулбеков атындагы Кыргыз экономикалык илимий-изилдөө университетинин алдындагы Экономика илимий-изилдөө институту (ЭИИИ) институттун 70 жылдык мааракесине арналган Кыргызстандын экономика изилдөөчүлөр лигасынын (КЭИЛ) I съездин өткөрдү. Иш-чаранын негизги темасы «Кыргызстандын экономика илимин консолидациялоо» болду.

Съезддин уюштуруучусу экономика илимдеринин доктору, профессор Б.И. Баетов жетектеген Экономика илимий-изилдөө институту болду.

Съездди Кыргыз Республикасынын илим, жогорку билим берүү жана инновациялар министринин орун басары Лира Сулаймановна Сулайманова ачып, илимий кызматташтыкты өнүктүрүүнүн, өлкөнүн интеллектуалдык потенциалын бириктирүүнүн жана мамлекеттин актуалдуу маселелерин чечүүдө экономикалык изилдөөлөрдүн ролун жогорулатуунун маанилүүлүгүн белгиледи.

«Экономика илимий-изилдөө институтуна 70 жыл: Кыргызстандын экономика илиминин калыптанышы жана өнүгүшү» аттуу негизги баяндама менен институттун директору, экономика илимдеринин доктору, профессор Б.И. Баетов чыгып сүйлөдү.

Ал өз баяндамасында институттун түзүлүү жана өнүгүү этаптарына, ата мекендик экономист окумуштуулардын жетишкендиктерине, алардын өлкөнүн экономика илимине кошкон салымына жана илимий изилдөөлөрдүн келечектүү багыттарына токтолду.

Илимий изилдөөлөрдөн — практикалык чечимдерге

Съезддин негизги максаттарынын бири окумуштуулардын, мамлекеттик органдардын, бизнес чөйрөсүнүн жана эксперттик коомчулуктун өкүлдөрүнүн ортосунда кесиптик кызматташтыкты өнүктүрүү үчүн бирдиктүү аянтча түзүү болду.

Кыргызстандын экономика изилдөөчүлөр лигасын түзүү өлкөнүн илимий потенциалын бириктирүүгө, кесиптик байланыштарды бекемдөөгө, дисциплиналар аралык изилдөөлөрдү өнүктүрүүгө жана илимий иштеп чыгуулардын практикалык маанисин жогорулатууга багытталган.

Лиганын ишмердүүлүгүндө улуттук экономиканын түзүмдүк трансформациясы, мамлекеттик башкарууну өркүндөтүү, аймактарды өнүктүрүү, финансы системасы, ишкердик, адам капиталы жана Кыргызстандын туруктуу социалдык-экономикалык өнүгүүсү сыяктуу маселелерге өзгөчө көңүл бурулат.

Жаңы илимий бирикменин маанилүү милдеттеринин бири — экономикалык изилдөөлөрдүн жыйынтыктарын мамлекеттик программаларды, стратегиялык документтерди жана башкаруучулук чечимдерди иштеп чыгууда практикалык колдонууга көмөктөшүү.

40тан ашуун изилдөөчүнүн илимий эмгектери

Экономика илимий-изилдөө институтунун 70 жылдык мааракесине карата «КЭИЛ мүчөлөрүнүн изилдөөлөрүнүн жыйынтыктары – 2026» аттуу юбилейлик экспресс-басылма даярдалды.

Аталган жыйнакка 40тан ашуун изилдөөчүнүн, анын ичинде илимдин докторлорунун жана кандидаттарынын илимий иштеп чыгуулары киргизилген.

Басылмада Экономика институтунун тарыхый очерки, Лига жөнүндө жобо, ошондой эле Кыргыз Республикасынын социалдык-экономикалык өнүгүүсүнүн актуалдуу багыттарына арналган кыскача илимий тезистер камтылган.

Изилдөөлөр экономикалык саясат, мамлекеттик башкаруу, финансы системасы жана инвестициялар, социалдык жана агрардык экономика, аймактык өнүгүү, энергетика, туризм, санариптик аналитика жана экономикалык изилдөөлөрдүн заманбап ыкмалары сыяктуу кеңири багыттарды камтыйт.

Жыйнактын өзгөчөлүгү — анын практикага багытталгандыгында. Авторлор актуалдуу экономикалык көйгөйлөрдү аныктоо менен гана чектелбестен, аларды чечүүнүн илимий негизделген жолдорун, зарыл болгон ресурстарды жана күтүлүүчү натыйжаларды сунушташат.

Экономика илимине арналган 70 жыл

Экономика илимий-изилдөө институтунун 70 жылдык мааракеси Кыргызстандын илимий коомчулугу үчүн маанилүү окуя болду.

Өткөн ондогон жылдар аралыгында институт ата мекендик экономика илиминин калыптанышына жана өнүгүшүнө, илимий кадрларды даярдоого, улуттук экономиканын негизги маселелери боюнча изилдөөлөрдү жүргүзүүгө олуттуу салым кошуп келди.

Бул маараке институттун көп жылдык илимий ишмердүүлүгүнүн жыйынтыктарын чыгарууга гана эмес, экономика илиминин алдында турган жаңы милдеттерди жана келечектүү багыттарды аныктоого да мүмкүнчүлүк түздү.

Кыргызстандын экономика изилдөөчүлөр лигасынын I съезди окумуштууларды жана эксперттерди бириктирип, ата мекендик экономика илиминин келечегин талкуулоого, илимий уюмдардын ортосундагы кызматташтыкты чыңдоого жана өлкөнүн социалдык-экономикалык өнүгүүсүндө илимий изилдөөлөрдүн ролун жогорулатууга өбөлгө түздү.

КЭИЛдин түзүлүшү өлкөнүн илимий-изилдөө потенциалын бириктирүүгө, илимий демилгелерди илгерилетүүгө, эл аралык кызматташтыкты кеңейтүүгө жана актуалдуу экономикалык маселелер боюнча илимий жактан негизделген сунуштарды иштеп чыгууга жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачат.