МУГАЛИМДЕРГЕ ПРАКТИКАЛЫК ЖАРДАМ. ТАЛАСТА БИЛИМ БЕРҮҮНҮ ӨНҮКТҮРҮҮ БОРБОРЛОРУ УЮШУЛДУ

Мугалим өнүксө — мектеп өнүгөт

Аймактардагы билим берүүнүн усулдук борборлору — бул Агартуу министрлигине караштуу, региондогу мугалимдердин квалификациясын жогорулатуу, жаңы окуу усулдарын киргизүү жана мектептерге методикалык жардам көрсөтүү багытында иштеген негизги мекемелер болчу. Акыркы реформаларга ылайык, бул борборлор облустук билим берүү институттары катары кайра уюштурулуп, текшерүү иштеринен толук бошотулуп, мугалимдерди усулдук жактан гана колдоо менен алектенет. 

12 жылдык мектептик билим берүү моделине өтүү, мамлекеттик стандарттарды жаңылоо жана санариптик доордун талаптары ар бир педагогдон жаңыча ой жүгүртүүнү талап кылууда. Бул багытта Талас облусунда мугалимдердин кесиптик өсүшүнө жана сапаттуу билим берүүгө жол ачкан маанилүү кадамдар жасалууда. Бул тууралуу Талас облустук билим берүү институтунун директору Салтанат БЕЙШЕНОВА айтып берди.

Мугалим — сапаттуу билим берүүнүн өзөгү

Билим берүүнүн сапаты — өлкөнүн келечегин аныктоочу негизги көрсөткүч. Ал эми сапаттуу билимдин артында кесипкөй, изденген жана өзгөрүүлөргө даяр мугалим турат.
Бүгүнкү реформалар педагогдордун квалификациясын үзгүлтүксүз жогорулатып турууну милдеттендирет. Бул миссияны ишке ашырууда Талас облустук билим берүү институту мугалимдерди усулдук коштоочу жана кесиптик өнүктүрүүчү негизги аймактык борбор катары жемиштүү иш алып барууда.

Аймактагы эки өнүктүрүү борбору мугалимге жакындады

Талас облусунда билим берүүнү өнүктүрүү иштерин жаңы деңгээлге көтөрүү максатында эки билим берүүнү өнүктүрүү борбору уюштурулууда. Бул кадам мугалимдердин реалдуу муктаждыктарына ыкчам жооп берип, методикалык жардамды ар бир мектепке жакындатат.

Борборлордун иши төмөнкү негизги багыттар менен жүрөт:

• Методикалык колдоо — мектепке чейинки мекемелердин тарбиячыларына, мектеп мугалимдерине жана жетекчилерге күнүмдүк иштеринде зарыл болгон усулдук жардам көрсөтүү.
• Кесиптик өнүгүү — семинарларды, мастер-класстарды, вебинарларды жана практикалык тренингдерди активдүү уюштуруу.
• Реформаларды колдоо — 12 жылдык окутуу моделин, мамлекеттик стандарттарды жана жаңы окуу-методикалык комплекстерди ишке ашырууга көмөктөшүү.
• Алдыңкы тажрыйбаны жайылтуу — натыйжалуу иштеген мугалимдердин ийгиликтүү ыкмаларын аныктап, жалпы облуска жайылтуу.
• Кесиптик кызматташтык — мугалимдердин кесиптик бирикмелерин жана насаатчылык институттарын өнүктүрүү.

Реформаны практикалык колдоо

Жалпы билим берүүнүн 12 жылдык моделине өтүүдө окуу программалары, мазмуну жана баалоо механизмдери түп тамырынан өзгөрдү. Мугалимге теориялык билимдер гана жетишсиз — алар жаңы стандарттарды сабакта колдонууну, окуучулардын жаш өзгөчөлүктөрүн эске алуу менен компетенттүүлүккө негизделген тапшырмаларды түзүүнү өздөштүрүшү зарыл. Бул багытта институт өнүктүрүү борборлору менен биргеликте ачык сабактарды, предметтик семинарларды жана тажрыйба алмашуу аянтчаларын уюштурууну башкы милдет кылып койду.

Насаатчылык — ийгилик булагы

Мугалимдин кесиптик өсүшү белгилүү бир мөөнөттөгү квалификацияны жогорулатуу курсунан өтүү менен гана чектелбеши абзел. Заманбап педагогдон үзгүлтүксүз изденүү талап кылынат.
Квалификацияны жогорулатуу программасынын көлөмүнүн кеминде 15 пайызы курстан кийинки колдоого жана насаатчылыкка багытталат.
Бул мугалимдердин курста алган билимдерин практикада ийгиликтүү колдонуп кетишине жана кесиптик ишениминин артышына чоң өбөлгө түзөт.

Санариптештирүү жана маалыматтык ачыктык

Бүгүнкү күндө санариптик технологиялар методикалык иштердин натыйжалуулугун жогорулатууда негизги курал болуп калды. Институт өз ишинде төмөнкү санариптик системаларга өзгөчө көңүл бурат:
«Мугалим» автоматташтырылган маалыматтык системасы;
ustat.edu.gov.kg порталы аркылуу маалыматтарды өз убагында жаңылоо жана талдоо жүргүзүү;
Аралыктан жана аралаш окутуу формаларын өнүктүрүү аркылуу облустун бардык аймактарындагы мугалимдерге бирдей мүмкүнчүлүк түзүү.

Бирдиктүү күч — сапаттуу билим

Ар кандай реформанын ийгилиги — бардык билим берүү субъекттеринин тыгыз кызматташтыгынан көз каранды. Институттун алдындагы Педагогикалык кеңеш мектептердин, билим берүү бөлүмдөрүнүн жана эксперттердин башын бириктирип, бирдиктүү методикалык мейкиндикти түзүүдө чоң роль ойнойт.

Алдыда турган негизги милдеттер — мугалимдердин реалдуу муктаждыктарын эске алуу, борборлордун ишин координациялоо, санариптик мүмкүнчүлүктөрдү толук пайдалануу жана эң башкысы, аткарылган иштердин жыйынтыгын окуучулардын билим сапатынан көрө билүү.

Биргелешкен аракет 

Билим берүү тармагындагы өзгөрүүлөрдү ийгиликтүү ишке ашыруу бир гана мекеменин күчү менен мүмкүн эмес. Ал үчүн институттун, билим берүүнү өнүктүрүү борборлорунун, райондук жана шаардык билим берүү бөлүмдөрүнүн, мектепке чейинки билим берүү уюмдарынын, мектептердин, кошумча билим берүү мекемелеринин жана илимий уюмдардын өз ара кызматташуусу зарыл.

Ушул максатта Талас облустук билим берүү институтунун алдында педагогикалык кеңеш иш алып барат. Ал билим берүү системасынын субъекттери менен өз ара аракеттенүүнү камсыз кылуучу коллегиалдуу консультациялык-координациялык орган болуп саналат.
Педагогикалык кеңештин ишине институттун кызматкерлери, билим берүүнү өнүктүрүү борборлорунун өкүлдөрү, билим берүү уюмдарынын жетекчилери жана педагогдору, илимий уюмдардын өкүлдөрү жана тиешелүү эксперттер тартылат.

Кеңештин алкагында билим берүүнүн актуалдуу маселелерин талкуулоо, методикалык иштерди координациялоо, инновацияларды киргизүү жана алдыңкы тажрыйбаларды жайылтуу боюнча сунуштар иштелип чыгат. Кабыл алынган сунуштамалар институттун директорунун тиешелүү буйруктары аркылуу ишке ашырылат.

Мындай тармактык кызматташтык облустагы билим берүү системасынын бирдиктүү методикалык мейкиндигин өнүктүрүүгө жана жалпы максаттарга багытталган аракеттерди бириктирүүгө жардам берет.

Алдыдагы негизги милдеттер

Талас облустук билим берүү институтунун жана уюштурулуп жаткан эки билим берүүнү өнүктүрүү борборунун ишмердүүлүгүндө төмөнкү багыттар артыкчылыктуу мааниге ээ болот:
Биринчиден, билим берүү уюмдарынын педагогикалык жана жетекчи кызматкерлеринин квалификациясын жогорулатуу боюнча пландарды алардын кесиптик муктаждыктарына жана билим берүүнүн сапатына жүргүзүлгөн мониторингдин жыйынтыктарына ылайык иштеп чыгуу.
Экинчиден, эки өнүктүрүү борборунун ишин уюштуруучулук, кадрдык, финансылык жана методикалык жактан координациялоо, алардын натыйжалуу иштөөсүнө шарт түзүү.
Үчүнчүдөн, 12 жылдык билим берүү моделин, мамлекеттик билим берүү стандарттарын жана жаңы окуу-методикалык комплекстерди ишке ашырууда мугалимдерге практикалык жардам көрсөтүү.
Төртүнчүдөн, квалификацияны жогорулатуу курстарынан кийинки колдоону, насаатчылыкты жана педагогдордун кесиптик коомдоштуктарын өнүктүрүү.
Бешинчиден, санариптик технологияларды методикалык ишке кеңири киргизүү, маалыматтардын тактыгын камсыз кылуу жана билим берүү тармагындагы маалыматтык системалар менен иштөөнү жакшыртуу.
Алтынчыдан, алдыңкы педагогикалык тажрыйбаларды аныктоо, жайылтуу, кесиптик иш-чараларды өткөрүү жана мугалимдердин республикалык жана эл аралык деңгээлдеги иш-чараларга катышуусун координациялоо.
Жетинчиден, билим берүүнүн сапатына байланыштуу көйгөйлөрдү изилдөө, талдоо жана аларды чечүүгө багытталган сунуштарды иштеп чыгуу.
Бул милдеттерди ишке ашырууда аткарылган иштердин санын гана эмес, алардын мугалимдин күнүмдүк ишине жана окуучулардын билим алуу натыйжаларына тийгизген таасирин баалоо маанилүү болот.

Келечекке багытталган ишенимдүү кадам

Талас облусунда билим берүүнү өнүктүрүү борборлорунун уюштурулушу мугалимдерге жакын, алардын муктаждыктарына жооп берген жана кесиптик өсүшүнө туруктуу колдоо көрсөткөн методикалык системаны өнүктүрүүгө багытталган маанилүү кадам.
Албетте, алдыда чечиле турган маселелер да бар. Борборлордун ишин жолго коюу, тажрыйбалуу адистерди тартуу, заманбап ресурстар менен камсыздоо, билим берүү уюмдары менен тыгыз байланыш түзүү жана иштин натыйжалуулугун үзгүлтүксүз баалоо туруктуу аракетти талап кылат.
Бирок бул багыттагы иштер ырааттуу жана максаттуу жүргүзүлсө, институт менен өнүктүрүү борборлору облустагы педагогикалык кызматкерлердин кесиптик өнүгүүсүнө, билим берүү уюмдарынын методикалык мүмкүнчүлүктөрүнүн кеңейишине жана билим берүүнүн сапатынын жогорулашына олуттуу салым кошо алат.
Билим берүүдө туруктуу ийгиликке жетүү үчүн мугалимге ишеним, мүмкүнчүлүк жана үзгүлтүксүз колдоо керек.
Талас облустук билим берүү институтунун жана билим берүүнү өнүктүрүү борборлорунун алдыдагы ишмердүүлүгүнүн негизги багыты да дал ушул максатка — мугалимдин кесиптик өсүшү аркылуу сапаттуу билим берүүгө жетишүүгө багытталат.

Сөз соңу

Билим берүүдө туруктуу ийгиликке жетүү үчүн мугалимге ишеним, мүмкүнчүлүк жана үзгүлтүксүз колдоо керек.
Мугалим өнүксө — мектеп өнүгөт, мектеп өнүксө — коом өнүгөт!
Талас облустук билим берүү институтунун жана жаңы түзүлүп жаткан өнүктүрүү борборлорунун башкы максаты да дал ушул миссияны ишке ашырууга багытталган.

 Гүлнара АЛЫБАЕВА, «Кут Билим»

(Кыргыз Республикасынын Маданият, маалымат жана жаштар саясаты министрлигинин «Социалдык заказ» долбоорунун алкагында даярдалды)